Grensoverschrijdende samenwerking: we gaan ervoor!

Woensdag 22 november 2017 — De Scheldemondraad zette op 22 november opnieuw haar schouders onder de grensoverschrijdende samenwerking met enkele belangrijke en concrete dossiers. Samenwerken over de grens zit tegenwoordig duidelijk in de lift, maar Euregio Scheldemond werkt al meer dan 25 jaar aan het wegwerken van de grens.

Europees groeipotentieel zit in de grensregio’s

Op dit moment wordt het belang van grensregio’s en van grensoverschrijdende samenwerking meer dan ooit onderkend. In de eerste plaats door Europa die in een mededeling van de Europese Commissie aanstuurt op het optimaliseren van de grensoverschrijdende samenwerking. Het groeipotentieel in de Unie bevindt zich voor een groot deel in de grensregio’s en dit potentieel wordt op dit moment te weinig benut omwille van allerhande grensknelpunten.

Maar ook lidstaten zien meer en meer het belang in van een goede grensoverschrijdende samenwerking. In het recente Nederlandse regeerakkoord is voor het eerst een paragraaf opgenomen over het belang van een goede samenwerking met de buurlanden.

Eindelijk naar een grensoverschrijdende spoorverbinding tussen Gent en Terneuzen

De havenfusie tussen Havenbedrijf Gent en Zeeland Seaports brengt heel wat economische opportuniteiten met zich mee. Een optimalisatie van de spoorverbinding tussen Gent en Terneuzen is absoluut een must om de geplande modal shift in het havengebied mogelijk te maken. Op dit moment worden verschillende studies uitgevoerd naar de optimalisatie van de grensoverschrijdende spoorverbinding. Deze worden voor de helft gefinancierd vanuit Europa. Er wordt in de studies niet alleen gekeken naar het goederenvervoer, ook de mogelijkheden voor personenvervoer worden onderzocht. Voor een goed werkende grensoverschrijdende arbeidsmarkt vormt grensoverschrijdend openbaar vervoer een grote meerwaarde. De Scheldemondraad vraagt om de grensoverschrijdende spoorverbinding te agenderen voor de volgende Vlaams-Nederlandse top in 2018.

Eén grensoverschrijdende arbeidsmarkt in de Scheldemondregio

Daarnaast zet Euregio Scheldemond heel sterk in op een beter functionerende grensoverschrijdende arbeidsmarkt. Verschillen in competenties van afgestudeerden en problemen met diplomaerkenningen over en weer de grens zorgen nog altijd voor grote belemmeringen bij grensoverschrijdende tewerkstelling, vooral dan in het (middelbaar) beroepsonderwijs. De competenties van verzorgenden en lassers werden enkele jaren geleden al vergeleken tussen Vlaamse en Nederlandse opleidingen. Er bleken och wel verschillen in competenties te zijn. Zo werd bijvoorbeeld duidelijk dat verzorgenden in Nederland eindverantwoordelijkheid mogen nemen, terwijl dat in Vlaanderen niet het geval is. Dat maakt grensoverschrijdende tewerkstelling van verzorgenden moeilijk.

Nu is eenzelfde oefening gemaakt voor verpleegkundigen. Het WES vergeleek de competenties van opleidingen verpleegkundigen aan beide zijden van de grens. Het gaat om de HBO5-opleiding in Vlaanderen en de MBO4-opleiding in Nederland. In tegenstelling tot het vorige onderzoek blijken er weinig competentieverschillen te bestaan. Enkel met betrekking tot de Europese kwalificatienormering, de afstudeerleeftijd en de duurtijd van de opleiding zijn er echte verschillen.

Aangezien niet de competenties een goede grensmobiliteit in de weg staan, zijn er andere belemmeringen die spelen. De beeldvorming over werken over de grens zou hier ook een rol kunnen spelen. 

Grensarbeid positief in beeld

Euregio Scheldemond wil het over de grens werken positiever in beeld brengen. Een flyer benoemt de pluspunten van grensarbeid. Op die manier moeten mensen geprikkeld worden om ook eens na te denken over een job aan de andere zijde van de grens. Meestal wordt verwezen naar de administratieve rompslomp en het ingewikkeld zijn van grensoverschrijdende tewerkstelling.

Euregio Scheldemond

Euregio Scheldemond is als samenwerkingsverband van Zeeland, Oost- en West-Vlaanderen ontstaan in 1989. Op vlak van cultuur en onderwijs vond al uitwisseling plaats sinds de jaren '50. Binnen de Scheldemondraad werd door de jaren heen de samenwerking gestaag uitgebouwd: ook op vlak van veiligheid, economie, toerisme, landbouw, welzijn, zorg en water wordt nu samengewerkt, in vakgroepen èn concrete projecten. Vanaf 2000 werden ook de gemeenten nadrukkelijker betrokken in de euregio. Initiatieven uit de gemeentelijke clusters, de vakgroepen of de Scheldemondraad zelf worden veelal bekostigd via de diverse Interreg-programma's of het eigen Scheldemondfonds. De drie provincies werken samen in Euregio Scheldemond maar ook in ruimere verbanden, zoals de Vlaams-Nederlandse Delta, Interreg Vlaanderen-Nederland en een aantal transnationale Interreg-structuren.