Skip to Content

Bezoek de Van Hauwermeirsmolen met de nieuwe provinciale Erfgoedsprokkel

Eén van de meest dynamische watermolens van Oost-Vlaanderen minstens 200 jaar ouder dan gedacht

De Van Hauwermeirsmolen in Wetteren (Massemen) is één van die erfgoedlocaties die je moet gezien en beleefd hebben. In die authentieke watermolen kom je alles te weten over het door Unesco erkende ambacht van molenaar. Een nieuwe Erfgoedsprokkel, uitgegeven door Provincie Oost-Vlaanderen en ter plaatse gratis verkrijgbaar, laat je niet alleen kennis maken met de geschiedenis van de molen. Hij neemt je ook mee op een rondgang op de site. Naar aanleiding van het onderzoek dat gebeurde voor deze publicatie, werd bovendien ontdekt dat de molen minstens 200 jaar ouder is dan tot nu toe werd aangenomen en teruggaat op drie watermolens.

"Provincie Oost-Vlaanderen voert al van in de jaren 1960 een sterk molenbeleid. Met de provinciale erfgoedsite Mola Molencentrum in Wachtebeke hebben we een instelling die een enorme expertise op het gebied van wind- en watermolens heeft opgebouwd. En dit weekend opent een heuse molenexpo in Ename. Logisch dat ook in de reeks ‘Erfgoedsprokkels’ van onze dienst Erfgoed een nummer over de molens niet mocht ontbreken. En we gingen voor deze Massemense watermolen, zonder twijfel één van de meest dynamische watermolens in Oost-Vlaanderen."

gedeputeerde An Vervliet, bevoegd voor Erfgoed

Van drie molens tot één graanmolen

De oudste vermelding van een watermolen op deze site gaat terug tot 1596, namelijk op de kaart van het Land van Aalst die Jacques Horenbault toen maakte.

Het was een verrassing dat deze watermolensite ooit niet minder dan drie waterwielen, dus drie watermolens bevatte. Dit gegeven lost tot nu toe onbegrepen sporen in de watergevels op. De olieslagmolen of het 'stampkot' lag op de rechteroever. Er tegenover in één gebouw stonden twee graanmolens: een 'grooten' en een 'kleynen' molen. Tot in 1818 werd deze situatie bevestigd. Daarna was van de 'kleynen' molen geen sprake meer.

De tot recent onbekende oudste benaming 'Verberrende Molen' -Verbrande Molen– verraadt dat de omgeving en haar bewoners zware beproevingen hebben gekend.

Het wit gekaleide gebouw op de site vandaag is de graanmolen. Het bakstenen gebouw dat aan de graanmolen grenst, is de olieslagerij, die hier in 1909 werd opgericht. Vandaag is hier een prachtige publieksruimte ingericht waar een charmante kollergang alle aandacht steelt.

Een 'levende' watermolen

De belangrijkste activiteit, olie-uit-zadenproductie, waarvan het complex met schoorsteen nog een stille getuige is, leeft vandaag nog voort in de vetraffinaderij Baeten&Co NV (Overmere). Ook de huidige zaakvoerders wisten niet dat ze een gemeenschappelijk verleden hebben met de Van Hauwermeirsmolen.

In 2019 kreeg de Van Hauwermeirsmolen het label 'Open Erfgoed' voor haar kwaliteitsvolle en educatieve publiekswerking. Als gepassioneerd vakman neemt molenaar Roel je op sleeptouw en vertelt je alle geheimen van een nog actieve molen. De zintuigelijke beleving van de watermolen is een belangrijk element in het molenbezoek. Je hoort het ruisen van het vallende water aan het sluitwerk, je ziet de draaiende onderdelen en het ronddwarrelende meel. Je voelt het graan en de scherpte van de molensteen, je ruikt de specifieke geur van de malende molenstenen. Tot slot kan je ook proeven van het versgemalen meel en het graan.

De molen is open in de laatste week en weekend van maart tot oktober of na afspraak. Meer info op: www.watermolenmasemen.blogspot.com.

De Erfgoedsprokkel is ter plaatse gratis te verkrijgen en kan ook in pdf gedownload worden van de provinciale website: www.oost-vlaanderen.be/erfgoedsprokkels.

Contacteer ons
An Vervliet gedeputeerde voor Erfgoed
dienst Erfgoed Martine Pieteraerens
An Vervliet gedeputeerde voor Erfgoed
dienst Erfgoed Martine Pieteraerens
Over Provincie Oost-Vlaanderen

1 535 686 inwoners*, 2 982 km² en 60 gemeenten: dat is de Provincie Oost-Vlaanderen. Een regio waar het goed leven, wonen en werken is.

De Provincie heeft een eigen bestuur. De provincieraad maakt het beleid. De deputatie voert het uit. Daarvoor kunnen de gedeputeerden rekenen op de provinciegriffier en een duizendtal medewerkers. De gouverneur zit de deputatie voor en behartigt de federale en Vlaamse belangen in de provincie.

De Provincie is bevoegd voor o.a. economie, landbouw, mondiale solidariteit, wonen, erfgoed, recreatie, milieu, toerisme, onderwijs, ruimtelijke planning, stedenbouw, mobiliteit, integraal waterbeleid. In al die sectoren speelt de Provincie een rol als partner, initiatiefnemer of intermediair. Altijd strevend naar innovatie en verbetering van levenskwaliteit via de speerpunten ‘kennis werkt’ en ‘maak het mee'.

*Rijksregister 1 maart 2021



Gedeputeerde bevoegd voor communicatie: Kurt Moens



Copyright foto's: 

- geen vermelding van copyright: foto's zijn vrij te gebruiken door pers, andere gebruikers vermelden copyright Provincie Oost-Vlaanderen

- expliciete vermelding copyright bij foto: copyright moet overgenomen worden door pers en andere gebruikers

Provincie Oost-Vlaanderen
Gouvernementstraat 1
9000 Gent