Op vrijdag 23 oktober openden Provincie Oost-Vlaanderen, Terranova en burgercoöperatie Zonneberg officieel Fabriek Energiek 2.0 in Zelzate. Het nieuwe kennis-en ontmoetingscentrum aan de voet van de Zonneberg draait helemaal rond de transitie naar hernieuwbare energie. Het gebouw is bovendien zelf een toonbeeld van circulair, energiezuinig en natuurinclusief bouwen.
Fabriek Energiek is het provinciaal educatief centrum voor hernieuwbare energie. Elk jaar komen meer dan 150 scholen en groepen er langs voor een begeleid bezoek en workshops. Tot voor kort gebeurde dat vanuit verouderde kantoorcontainers.
Het nieuwe multifunctionele gebouw biedt ruimte voor meer groepen, vernieuwende educatieve programma's en demonstratieprojecten. Ook het oude gebouw krijgt een tweede leven. Fabriek Energiek 1.0 wordt gedemonteerd en heropgebouwd in de Vlaamse Ardennen, waar het een creatieve ruimte voor personen met een beperking wordt.
"In de transitie naar duurzame energie hebben we iedereen nodig. Via de educatieve werking van Fabriek Energiek geven we jongeren én volwassenen inzicht in de kansen en mogelijkheden die de energietransitie biedt. Met het nieuwe gebouw kunnen we dat thema verder verdiepen en zelfs uitbreiden naar duurzaam bouwen. Samen met ons Steunpunt Duurzaam Wonen en Bouwen maken we van het ontmoetingscentrum een prachtig demoproject rond circulair en natuurinclusief bouwen. Voor hogescholen, kmo’s, bedrijven en bouwprofessionals wordt het een plek \u200b waar we kennis uitwisselen rond een klimaatinnovatieve economie."
\u200b
\u200bgedeputeerde Dagmar Beernaert, bevoegd voor Leefmilieu
Ook Terranova NV, het consortium van DEME, Jan De Nul en Aertssen, investeerde in het nieuwe gebouw. De voorbije vijftien jaar saneerde Terranova de voormalige industriële site. De vervuilde gipsberg werd een 43 meter hoge groene heuvel, waar vandaag een zonnepark met 55.000 zonnepanelen hernieuwbare energie opwekt. De Zonneberg ligt in het havengebied van North Sea Port, een industriële regio met een grote energievraag. Zo wordt hernieuwbare energie opgewekt precies daar waar ze hard nodig is.
"Vlaamse bedrijven, zoals de partners in Terranova, zijn continu op zoek naar medewerkers met een hooggeschoold technisch profiel. Via Fabriek Energiek willen we studenten en andere bedrijven enthousiast maken voor duurzaam ondernemen, moderne technologie, circulair materiaalgebruik en alles wat bijdraagt aan een betere wereld. Daarin willen we absoluut een voortrekkersrol spelen. Ook zelf blijven we vooruitkijken: in 2027 bouwen we op de site een windturbine en een laadplein voor elektrische vrachtwagens."
\u200b
\u200bSofie Van Zele, woordvoerder Terranova NV
De derde partner in het verhaal is burgercoöperatie Zonneberg CV, die ook participeert in het zonnepark en optrad als bouwheer van het nieuwe gebouw. Via financiële participatie in het nieuwe centrum willen ze de betrokkenheid van burgers bij de energiesector bevorderen.
"Hernieuwbare energie is de toekomst. Daarom moeten we er samen in investeren. Als burgercoöperatie willen we mee kennis verspreiden en zo het draagvlak vergroten voor de omschakeling van fossiele naar hernieuwbare energie. Dit nieuwe gebouw maakt onze ambities rond educatie en sensibilisering helemaal waar."
\u200b
\u200bFrank De Mulder, voorzitter Zonneberg CV
Het Gentse architectenbureau GAFPA tekende het ontwerp. Aannemer Lab15, gespecialiseerd in energiezuinig bouwen met hout, prefabriceerde wanden, vloeren en daken in zijn Gentse atelier. Het resultaat is een eenvoudig, modulair constructiesysteem dat later makkelijk kan worden uitgebreid of aangepast.
Circulariteit is er bij Fabriek Energiek 2.0 tot in de details:
Ook op het vlak van energie en water is het gebouw een voorbeeld. Een klimaatdak combineert een groendak met zonnepanelen. In combinatie met een batterij, geothermische wamtepomp en slim energiebeheersysteem wordt het gebouw grotendeels zelfvoorzienend. De warmtepomp zorgt in de zomer voor passieve koeling, dus airco is niet nodig. Regenwater wordt opgevangen en hergebruikt.
Dankzij het Europese Interreg Vlaanderen-Nederland project Natuur-inbouw zijn in de wanden en dakluifel heel wat nestplaatsen voorzien voor vogels en vleermuizen. Het groendak bevat extra veel microklimaat en -reliëf door de toevoeging van verschillende types substraat van afwisselende dikte. Dat maakt het dak geschikt voor diverse plantensoorten.
Steenkorven en een wadi bieden extra biotopen. En omdat het \u200b gebouw op schroefpalen staat, vinden kleine zoogdieren en minder mobiele insecten eronder schuil- en nestgelegenheid.
Tot aan de krokusvakantie wordt Fabriek Energiek volledig ingepalmd door VITOpolis. Het tijdelijke belevingscentrum staat in het teken van duurzame technologie op vlak van economie, wonen, afval, mode en water.
", "header": { "large": "https://cdn.uc.assets.prezly.com/b85dab80-ab4c-420a-b7d7-4688125d0caf/-/format/auto/", "release": "https://cdn.uc.assets.prezly.com/b85dab80-ab4c-420a-b7d7-4688125d0caf/-/format/auto/" }, "videos": [ { "caption": "Fabriek Energiek 2.0 - Duurzaam Bouwen (10/2026)", "thumbnail": "https://i.vimeocdn.com/video/2215957733-d9f3ab407d637d663f1a9d39b1a0a38e13303cbcf5e4f95b32a397fbf9c7e5db-d?f=webp®ion=us", "url": "https://vimeo.com/1238717716", "embed": "